Kết hợp tivi và máy chiếu trong sự kiện: cách bố trí và chia tín hiệu

Kết hợp tivi và máy chiếu trong sự kiện nghĩa là dùng máy chiếu làm màn chính trên sân khấu và tivi làm màn phụ cho hàng ghế xa. Nên thêm tivi phụ khi người ngồi cuối không đọc được chữ nhỏ nhất trên slide, thường ở hội trường dài từ 14 m trở lên.

Bài này dành cho trường hợp bạn đã xác định cần màn lớn trên sân khấu. Nếu còn phân vân nên thuê tivi hay máy chiếu, hãy chốt loại màn chính trước rồi mới tính màn phụ.

Khi nào cần thêm tivi phụ cho hội nghị?

Cần thêm khi ghế cuối ở quá xa màn chính, hoặc khi cột và đèn sân khấu che mất một phần tầm nhìn. Hãy tính theo ghế xa nhất, đừng chỉ tính theo số khách.

Đội kỹ thuật của chúng tôi hay lấy mốc nhanh: ghế xa nhất không quá 6 lần chiều cao hình. Đây là thói quen nghề cho slide chữ cỡ vừa, không phải chuẩn AVIXA. Màn 120 inch tỷ lệ 16:9 cao khoảng 1,5 m, nên phục vụ tốt tới khoảng 9 m. Màn 200 inch cao khoảng 2,5 m, phục vụ tới khoảng 15 m.

Khi cần tính chặt hơn, hãy dùng công cụ DISCAS của AVIXA. Chuẩn này tách hai mức xem: đọc slide để nắm ý (BDM) và soi từng chi tiết (ADM). Mức ADM khắt khe hơn nhiều. Theo ví dụ trên Commercial Integrator, chiều cao hình bằng số dòng dọc nhân khoảng cách xem rồi chia 3438. Áp vào nội dung 1080p trên tivi 98 inch (cao khoảng 1,2 m), người xem chỉ nên ngồi trong khoảng 3,9 m nếu phải đọc bản vẽ hay bảng số dày.

Không phải phòng nào cũng cần màn phụ. Với phòng nhỏ, nâng màn chính lên một cỡ hoặc tăng cỡ chữ slide thường đơn giản hơn nhiều.

Máy chiếu Epson đặt trên két nhựa chiếu hình lên màn ba chân, loa kéo và laptop đặt ở bên trái trong quán.

Ảnh trên là một bộ gọn trong không gian quán: máy chiếu kê trên két nhựa, chiếu lên màn ba chân, loa kéo và laptop đặt bên trái. Quy mô như vậy thường chỉ cần một màn.

Bố trí màn chính, màn phụ theo chiều dài hội trường thế nào?

Giữ máy chiếu ở sân khấu, đặt tivi phụ từ khoảng giữa phòng trở về sau, hai bên lối đi hoặc sát tường bên. Tivi phục vụ nhóm ghế phía sau nó, nên đừng đặt quá gần sân khấu.

Hãy chia phòng theo ba vùng:

1. Vùng đầu: xem màn chính. Theo ghi chú trên trang tính DISCAS, hàng đầu nên cách hình từ 1,5 lần chiều cao hình trở lên. Với màn 150 inch, khoảng cách đó xấp xỉ 2,8 m.
2. Vùng giữa: vẫn xem màn chính, nhưng chữ nhỏ bắt đầu khó đọc. Đây là nơi hợp để đặt cặp tivi đầu tiên.
3. Vùng cuối: xem tivi là chính. Phòng dài có thể cần thêm cặp thứ hai.

Ví dụ một hội trường dài 18 m dùng màn 150 inch: màn chính phục vụ tới khoảng 11 m, nên đặt hai tivi 85 inch ở khoảng mét thứ 9 đến 10. Mỗi tivi cao khoảng 1,06 m, theo mốc 6 lần sẽ phủ thêm hơn 6 m, vừa đủ tới cuối phòng. Thực tế còn tuỳ góc lệch hai bên và vị trí cột.

Mép dưới tivi nên cao hơn đầu người ngồi, chúng tôi thường để từ 1,5 m trở lên. Chân tivi phải chắc, không lấn lối thoát hiểm, dây đi sát tường hoặc dán kín dưới thảm. Với phòng nhiều cửa kính, hãy thử hình vào đúng giờ diễn ra sự kiện, vì ánh nắng buổi chiều có thể đổi hẳn độ tương phản và độ chói trên mặt tivi.

Cần bao nhiêu tivi phụ theo số khách?

Phần lớn hội nghị từ 100 đến 200 khách cần khoảng 2 tivi phụ. Chúng tôi chưa thấy chuẩn nào quy định số tivi theo số khách, nên bảng dưới chỉ là kinh nghiệm của đội kỹ thuật, kiểu ghế theatre. Kê bàn tròn thì phòng dài hơn và hướng nhìn phức tạp hơn, cần tính lại.

Với hội trường rất lớn, theo chúng tôi nên xem xét thuê màn hình LED làm màn chính, vì khi đó nhiều tivi nối tiếp sẽ tốn công đi dây mà khán giả vẫn phải nhìn sang hai nơi. Cỡ tivi và lịch trống có thể xem tại trang thuê tivi; bảng giá cũng nằm ở trang này. Phòng họp nhỏ thì đọc thêm bài chọn tivi hay máy chiếu cho phòng họp.

Chia một nguồn ra máy chiếu và tivi bằng thiết bị gì?

Nếu mọi màn chiếu cùng một nội dung, dùng bộ chia HDMI (splitter). Nếu từng màn cần nội dung riêng, dùng ma trận (matrix), loại cho phép chọn nguồn nào ra màn nào.

Chuỗi cơ bản của một hội nghị thường như sau:

1. Laptop trình chiếu và laptop dự phòng vào bộ chuyển nguồn.
2. Bộ chuyển nguồn ra bộ chia HDMI.
3. Một đường ra máy chiếu, các đường còn lại ra từng tivi.

Điểm dễ vấp nằm ở EDID, tức dữ liệu màn hình báo cho nguồn biết nó nhận được độ phân giải nào. Bộ chia không quản lý EDID thường kéo cả hệ thống xuống theo màn yếu nhất, ví dụ tivi 4K bị hạ theo máy chiếu 1080p. Theo chúng tôi, với hội nghị cứ khoá toàn chuỗi ở 1080p 60 Hz, vì slide không cần 4K và chuỗi đồng nhất ít lỗi hơn. Khả năng chọn chế độ EDID hay hạ độ phân giải từng cổng thì tuỳ model, cần đọc thông số.

Đoạn dây dài mới là chỗ gây mất hình. Các nguồn kỹ thuật thường nêu HDMI thụ động ổn định ở khoảng 5–10 m, ngắn hơn khi chạy 4K. Xa hơn thì dùng cáp chủ động, cáp quang hoặc HDBaseT qua cáp mạng. Sách hướng dẫn một bộ thu của CYP ghi 100 m ở 1080p và 70 m ở 4K, nhưng con số này tuỳ từng model. Cáp quang dễ hỏng khi bị gập hoặc bị đè, nên đừng để nó nằm trên lối đi.

Máy chiếu Epson đặt trên bàn giữa nhiều laptop, ổ điện và dây cáp chằng chịt trong buổi họp.

Ảnh trên chụp một bộ máy chiếu Epson 3500 ANSI lắp cho buổi họp, đặt giữa nhiều laptop, ổ điện và dây cáp. Khi thêm tivi phụ, số dây còn tăng nữa, nên chúng tôi thường dán nhãn hai đầu từng dây để lúc xử lý sự cố không phải dò lại.

Làm sao để hình và tiếng không lệch?

Hãy lấy tiếng từ một nguồn duy nhất, tắt loa tivi và tắt các chế độ xử lý hình trên tivi. Với slide, chênh lệch nhỏ giữa hai màn gần như không ai để ý. Với video hoặc camera quay diễn giả, khán giả sẽ nhận ra nhanh hơn.

Theo khuyến nghị ITU-R BT.1359, người xem bắt đầu nhận ra lệch khi tiếng đi trước hình khoảng 45 ms hoặc đi sau hình khoảng 125 ms. Ngưỡng còn chấp nhận được là khoảng 90 ms và 185 ms.

Tivi thường thêm độ trễ do upscale và làm mượt chuyển động. Game Mode tắt bớt các xử lý này, nhưng không phải lúc nào cũng là chế độ trễ thấp nhất, tuỳ máy. Trễ của máy chiếu cũng tuỳ model, chúng tôi chưa có số liệu chung đáng tin nên luôn đo tại chỗ. Cách đo khá đơn giản: phát cùng một video, quay chậm cả hai màn bằng điện thoại rồi đếm chênh lệch khung hình. Ở 60 khung mỗi giây, một khung khoảng 16,7 ms.

Loa phụ cuối phòng có bài toán riêng. Âm thanh đi khoảng 2,9 ms mỗi mét, nên loa cách sân khấu 20 m cần delay khoảng 58 ms, rồi cộng thêm vài ms để tiếng vẫn như phát từ sân khấu. Mức cộng cụ thể cần chỉnh bằng tai và đo thực tế.

Những lỗi nào hay gặp khi ghép tivi với máy chiếu?

Ba lỗi hay gặp nhất là lệch tỷ lệ, tràn viền và màn đen do HDCP. Phần lớn xử lý được trong vài phút nếu có thời gian chạy thử.

Với lỗi tràn viền, hãy sửa trên tivi trước. Hạ độ phân giải laptop có thể che được lỗi nhưng làm chữ kém nét trên tất cả các màn.

Máy chiếu và tivi đều có menu tỷ lệ riêng, nên mỗi thiết bị cần được bật lên kiểm tra trước khi dùng.

Máy chiếu XGIMI chiếu giao diện Android TV lên tường, xưởng nhiều máy chiếu và tivi xung quanh.

Ảnh trên chụp tại xưởng, một máy chiếu XGIMI sau khi sửa xong đang hiện giao diện Android TV lên tường, xung quanh là máy chiếu và tivi. Tại hội trường, chúng tôi vẫn chạy thử lại toàn chuỗi bằng đúng file trình chiếu của buổi đó, vì video nhúng và font chữ có thể bộc lộ lỗi mà màn hình thử không cho thấy.

Câu hỏi thường gặp

Có thể dùng tivi làm màn chính và máy chiếu làm màn phụ không?

Có, nhưng ít gặp. Cách này hợp với sân khấu nhỏ có nhiều đèn, khi hình tivi cần giữ độ tương phản. Tuy vậy, một tivi thường quá nhỏ cho hội trường dài.

Tivi phụ có cần đúng độ phân giải của máy chiếu không?

Không nhất thiết, vì tivi 4K vẫn nhận được tín hiệu 1080p. Điều cần là toàn chuỗi thống nhất một định dạng ra, tránh để bộ chia tự thương lượng mỗi lần khởi động.

Có cần kỹ thuật viên trực suốt buổi không?

Theo chúng tôi là nên, nếu có từ 2 màn phụ trở lên hoặc có video, vì lỗi có thể nằm ở nhiều điểm trên chuỗi tín hiệu. Hội nghị nhỏ chỉ chiếu slide thì có thể chỉ cần lắp và chạy thử trước. Các hạng mục kèm theo có tại trang dịch vụ đi kèm.

Nên chạy thử trước giờ khai mạc bao lâu?

Chúng tôi thường muốn lắp xong trước để còn thời gian chạy thử bằng file thật và đúng laptop của diễn giả. Thời lượng cụ thể tuỳ số màn và đường dây.

Thuê tivi phụ có cần thuê thêm máy chiếu không?

Tuỳ hội trường. Nếu đã có sẵn máy chiếu, cần kiểm tra cổng ra, độ sáng và đường dây trước. Nếu chưa có, xem thêm trang cho thuê máy chiếu và so lại bài nên thuê tivi hay máy chiếu.

Cần gửi gì để được tư vấn bố trí?

Bạn chỉ cần gửi vài thông tin dưới đây là đội kỹ thuật có thể lên phương án sơ bộ:

• Sơ đồ hoặc kích thước hội trường, chiều cao trần
• Số khách và kiểu kê ghế
• Loại nội dung: slide, video hay camera trực tiếp
• Thiết bị hội trường đã có sẵn và vị trí phòng kỹ thuật

THIETBISO.COM làm thiết bị nghe nhìn tại Hà Nội từ năm 2007. Hãy gọi hotline 1800 3343 hoặc vào thietbiso.com để được tư vấn và báo giá theo đúng hội trường của bạn.

Nguồn tham khảo

• AVIXA: Basic Decision Making (BDM) Calculations
• DISCAS (Display Image Size) Calculator
• Commercial Integrator: Digital Display Size
• What is the Difference Between a HDMI Switch, Splitter and a Matrix Switch?
• What Is an HDMI Matrix and When Would You Use One?

Tác giả: Team content Thietbiso.com

🔗 Xem thêm tại THIETBISO.COM